Ethereum Classic (ETC) Nedir? Ethereum’dan Ayrılış ve Arz

The DAO çatallanmasından doğan zincir, her 5 milyon blokta %20 azalan ödül, 22 Temmuz 2026’da başlayan 6. dönem, 12 ayda ≈3,83 milyon yeni ETC ve tartışmalı Olympia yükseltmesi.

Taş duvarlı bir dağ evinde ahşap masadaki dizüstü bilgisayarda ETC mum grafiği ve hacim çubukları, Ethereum Classic için temsili görsel
Google'da Abone Ol
0
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Ethereum Classic (ETC), 2016’daki ünlü The DAO krizinden sonra Ethereum topluluğu ikiye ayrıldığında, değişikliği kabul etmeyip orijinal zinciri sürdüren ağdır. Akıllı sözleşme çalıştırabilen, hâlâ iş kanıtı (Proof of Work) madenciliğiyle güvence altına alınan en büyük zincirlerden biri. Bu yazıda Ethereum Classic’in nasıl doğduğunu, Ethereum’dan farkını, sabit takvimli arz modelini, önümüzdeki 12 ayda basılacak ETC miktarını ve tartışılan Olympia yükseltmesini anlatıyoruz.

Ethereum Classic nasıl ortaya çıktı?

2016 baharında Ethereum üzerinde kurulan The DAO, o güne kadarki en büyük kitle fonlamalarından birini topladı. Haziran 2016’da sözleşmedeki bir açık kullanılarak fonların önemli bir kısmı saldırganın kontrolündeki bir alt sözleşmeye aktarıldı. Ethereum topluluğunun çoğunluğu, 1.920.000 numaralı blokta yapılan bir sert çatallanmayla (hard fork) bu hareketleri geri almayı seçti. Karşı çıkanlar ise “kod kanundur” ilkesinden hareketle, blokzincirde yazılmış bir işlemin sonradan değiştirilmemesi gerektiğini savundu ve eski zinciri çalıştırmaya devam etti. Bugün Ethereum adını taşıyan zincir çatallanmış olan; Ethereum Classic ise Temmuz 2015’teki ilk bloğa kadar kesintisiz uzanan zincir.

Bu yüzden Ethereum Classic’in kimliği, değiştirilemezlik (immutability) üzerine kurulu. Ağın resmî sitesindeki “There’s no official anything” (resmî hiçbir şey yok) vurgusu da bunu yansıtıyor: Ethereum Classic’i yöneten bir vakıf ya da şirket bulunmuyor; değişiklikler ECIP adı verilen öneriler üzerinden, geliştiriciler, madenciler ve düğüm işletenler arasında uzlaşmayla kabul ediliyor.

Ethereum ile Ethereum Classic arasındaki temel farklar

İki ağ aynı kökten geldiği için akıllı sözleşme dili (Solidity), cüzdan adres biçimi ve birçok araç ortak. Yollar asıl olarak Eylül 2022’de ayrıldı: Ethereum “The Merge” ile hisse kanıtına (Proof of Stake) geçti, Ethereum Classic ise madenciliği sürdürdü. Ethereum Classic ağı, Kasım 2020’deki Thanos yükseltmesinden beri Ethash’in değiştirilmiş hâli olan Etchash algoritmasını kullanıyor. Ethereum’dan ayrılan GPU madencilerinin bir kısmı Merge sonrasında Ethereum Classic’e yöneldi.

İkinci büyük fark para politikası. Ethereum’da arz, yakılan işlem ücretleri ve doğrulayıcı ödüllerine göre dalgalanıyor ve sabit bir tavanı yok. Ethereum Classic’te ise ECIP-1017 ile belirlenen ve her 5 milyon blokta bir ödülü yüzde 20 düşüren bir takvim uygulanıyor. Bu model, ETC’yi Bitcoin’in yarılanma mantığına benzer şekilde tavanı olan bir varlık hâline getiriyor.

Rafta yan yana dizili ekran kartlarından oluşan madencilik düzeneği ve fanlar, Ethereum Classic iş kanıtı madenciliği için temsili görsel

Arz rakamları ve kaynaklar arasındaki fark

ECIP-1017, toplam arzın amca bloklarına (aynı anda bulunup ana zincire giremeyen bloklar) verilen ödüllere bağlı olarak en fazla yaklaşık 210,7 milyon, düşük amca oranında ise en az yaklaşık 198,5 milyon ETC’de duracağını hesaplıyor. Yani 210,7 milyon kesin bir sayı değil, en kötü senaryo tavanı. Bugünkü rakamlar şöyle:

KalemDeğerTarih / kaynak
Azami arz (üst sınır)≈210.700.000 ETCECIP-1017 (en kötü senaryo tavanı); CoinGecko ve CoinMarketCap
Alt sınır tahmini≈198.500.000 ETCECIP-1017 (düşük amca bloğu oranı varsayımı)
Dolaşımdaki arz158.808.920 ETCCoinGecko, 25.10.2026 07.09 TSİ
Dolaşımdaki arz158.809.388 ETCCoinMarketCap, 25.10.2026 07.11 TSİ
Toplam arz158.808.920 ETCCoinGecko (dolaşımla aynı), 25.10.2026 07.09 TSİ
Toplam arz210.700.000 ETCCoinMarketCap (azami arzla aynı gösteriliyor), 25.10.2026 07.11 TSİ
Güncel blok ödülü1,6384 ETCECIP-1017, 6. dönem (blok 25.000.001 – 30.000.000)
Son blok / ortalama blok süresi25.602.413 / ≈13,49 saniyeETC ağı, zincir üstü okuma, 25.10.2026 07.19 TSİ

Dolaşımdaki arz konusunda iki büyük veri sitesi neredeyse aynı yerde; aradaki birkaç yüz ETC’lik fark güncelleme saatinden kaynaklanıyor. Toplam arzda ise yöntem farkı var: CoinGecko bugüne kadar basılan miktarı gösterirken, CoinMarketCap toplam arz kutusuna azami arz rakamını yazıyor. Ethereum Classic’te ekip veya yatırımcı payı kilitli olmadığı için basılmış her token dolaşımda sayılıyor. Başlangıçtaki yaklaşık 72 milyonluk arz, 2014’teki Ethereum ön satışından ve ilk dağıtımdan geliyor; her iki zincir de bu ortak geçmişi taşıyor.

Blok ödülü takvimi: hangi dönemdeyiz?

ECIP-1017’ye göre ilk dönemde blok ödülü 5 ETC’ydi. İkinci dönemden itibaren her 5 milyon blokta bir ödül yüzde 20 azalıyor. Zincir üstü veriye göre 25.000.000 numaralı blok 22 Temmuz 2026 akşamı 20.12 TSİ’de üretildi ve ağ altıncı döneme geçti. Bu dönemde blok ödülü 1,6384 ETC. Bir sonraki indirim 30.000.001 numaralı blokta geliyor; bugünkü ortalama blok süresiyle bu, yaklaşık Eylül 2028’e denk geliyor.

DönemBlok aralığıBlok ödülüBaşlangıç
11 – 5.000.0005 ETCTemmuz 2015
25.000.001 – 10.000.0004 ETCAralık 2017
310.000.001 – 15.000.0003,2 ETCMart 2020
415.000.001 – 20.000.0002,56 ETCNisan 2022
520.000.001 – 25.000.0002,048 ETC31 Mayıs 2024
6 (şu an)25.000.001 – 30.000.0001,6384 ETC22 Temmuz 2026
730.000.001 – 35.000.0001,31072 ETCTahmini Eylül 2028

Tablodaki ilk dört dönemin başlangıçları aya göre yaklaşık değerler; beşinci ve altıncı dönem tarihleri zincir verisinden okundu.

Kilit açılımı yerine madencilik basımı

Ethereum Classic’te ekip, vakıf veya yatırımcıya ayrılmış kilitli bir pay bulunmuyor; dolayısıyla takvimli bir kilit açılımı da yok. Piyasaya giren yeni arzın tek kaynağı madencilere ödenen blok ödülü. Aşağıdaki tablolar, 25 Ekim 2026 sabahki ortalama blok süresi (≈13,49 saniye) ve 1,6384 ETC’lik ödülle KCC’nin yaptığı hesaplamadır. Blok süresi değiştikçe gerçek rakam biraz sapabilir; amca blok ödülleri de küçük bir ek getirir.

25 Ekim 2026 – 25 Ocak 2027 (3 ay)

Dönem (TSİ)Tahmini blokYeni basılacak ETC (hesap)
25.10.2026 – 25.11.2026≈198.500≈325.300
25.11.2026 – 25.12.2026≈192.100≈314.800
25.12.2026 – 25.01.2027≈198.500≈325.300
Toplam (3 ay)≈589.200≈965.400 (dolaşımın ≈%0,61’i)

25 Ekim 2026 – 25 Ekim 2027 (12 ay)

Dönem (TSİ)Tahmini blokYeni basılacak ETC (hesap)
25.10.2026 – 25.01.2027≈589.200≈965.400
25.01.2027 – 25.04.2027≈576.400≈944.400
25.04.2027 – 25.07.2027≈582.800≈954.900
25.07.2027 – 25.10.2027≈589.200≈965.400
Toplam (12 ay)≈2.337.700≈3,83 milyon (dolaşımın ≈%2,4’ü)

Bu hesaba göre bir yıl içinde yaklaşık 3,83 milyon yeni ETC basılacak; bu, bugünkü dolaşımın yüzde 2,4’ü civarında. Dönem ödülü 12 ay boyunca değişmeyecek, çünkü bir sonraki indirim 2028’e kalıyor. Madencilerin elektrik ve donanım giderlerini karşılamak için kazandıkları ETC’nin bir kısmını satması olağan bir durum ve bu, arz tarafında sürekli bir baskı oluşturuyor.

Güvenlik geçmişi: %51 saldırıları

Ethereum Classic’in madencilik gücü, aynı algoritmayla çalışabilecek büyük havuzlara kıyasla görece küçük kaldığı dönemlerde ağ ciddi saldırılar yaşadı. Ocak 2019’da ve Ağustos 2020’de saldırganlar, ağın hash gücünün çoğunluğunu kısa süreliğine ele geçirerek bazı blokları yeniden yazdı ve borsalarda çift harcama yaptı. Bu olaylar sonrasında borsalar ETC yatırımları için çok daha uzun onay süreleri istemeye başladı; ağa da MESS adı verilen, derin zincir yeniden düzenlemelerini zorlaştıran bir koruma eklendi. Merge sonrası hash gücünün artması bu riski azalttı, ama iş kanıtı ağlarında saldırı maliyeti her zaman toplam madencilik gücüne bağlı.

2026’nın gündemi: Olympia tartışması

Bu yılın en çok tartışılan konusu, Ethereum’daki EIP-1559 ücret modelinin Ethereum Classic’e nasıl getirileceği. Toplulukta bu modelin, yani talebe göre otomatik ayarlanan taban ücretin benimsenmesi konusunda genel bir uzlaşma var. Asıl soru, toplanan taban ücretin ne olacağı. Ethereum’da bu ücret yakılıyor, ancak Ethereum Classic’te yakma, ECIP-1017’nin sabit arz takvimiyle çeliştiği gerekçesiyle tercih edilmiyor.

Toplantı masasında dizüstü bilgisayar başında teknik öneri belgelerini tartışan geliştiriciler, Ethereum Classic Olympia önerisi için temsili görsel

Cody Burns ve Chris Mercer’ın hazırladığı Olympia paketi (ECIP-1111’den 1119’a), taban ücretin zincir üstü yönetişimle kontrol edilen bir hazineye aktarılmasını öneriyor. Destekçiler bunun çekirdek geliştirmeyi bağışlara bağımlı olmaktan kurtaracağını savunuyor. Karşı görüştekiler ise blok ödülü azaldıkça ağ güvenliği için madenci gelirinin öncelikli olduğunu vurguluyor; Istora Mandiri ve Diego López León’un hazırladığı ECIP-1120, taban ücretin geriye dönük bir yumuşatmayla doğrudan madencilere dağıtılmasını öneriyor. Toplulukta Olympia hazinesine karşı bir imza kampanyası da açıldı. ethereumclassic.org’un 30 Mart 2026 tarihli özet yazısı iki tarafı da aktarıyor ve hiçbirini desteklemediğini açıkça belirtiyor. ECIP-1111 hâlâ “taslak” durumunda ve Olympia için bir aktivasyon bloğu belirlenmedi; destekçilerin sayfası ana ağ hedefini 2027 olarak gösteriyor. Olympia sayfasında da yer alan ve Ethereum’daki Dencun, Pectra ve Fusaka döneminin hisse kanıtından bağımsız EVM iyileştirmelerini taşıyan ECIP-1121 ise daha az tartışmalı bir başlık olarak görülüyor.

Riskler ve dikkat edilmesi gerekenler

Ethereum Classic’in en temel riski güvenlik bütçesi. Blok ödülü her dönemde azalırken ağın güvenliğini sağlayan madencilerin gelirinin işlem ücretleriyle desteklenmesi gerekiyor; Ethereum Classic’te zincir üstü kullanım Ethereum’a göre çok sınırlı. Olympia tartışması da aslında bu soruya cevap arıyor. Ek olarak, ağ geliştirmesinin küçük bir ekip ve gönüllülere dayanması, tartışmalı bir sert çatallanmanın topluluğu yeniden bölebilmesi ve geçmişteki %51 saldırıları göz önünde tutulması gereken başlıklar.

Benzer bir “çatallanmadan doğan zincir” hikâyesi için Bitcoin Cash rehberimize, madencilikle çalışan bir başka eski ağ için de Litecoin yazımıza göz atabilirsiniz.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; kripto paralar yüksek risk taşır, karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın.

📚 Yazarın Kitapları

Bilge Yatırımcı kitap kapağı - Ahmet Sinka

Bilge Yatırımcı

Piyasa analizi, portföy yönetimi ve risk değerlendirmesi için pratik bir rehber.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN ALALMANCA SATIN AL

Geleceğine Yatırım kitap kapağı - Ahmet Sinka

Geleceğine Yatırım

Teknoloji ve geleceğin trendlerine odaklanan stratejik yatırım fikirleri.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN AL

Yasal Uyarı: Bu yazıda yer alan bilgi, yorum ve değerlendirmeler yalnızca bilgilendirme amacıyla paylaşılmaktadır. Hiçbir şekilde yatırım tavsiyesi niteliğinde değildir. Finansal piyasalarda yapacağınız işlemler kişisel sorumluluğunuzdadır.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter

Giriş Yap

Kripto Coin Çarşısı - Bitcoin ve Altcoin Haberleri ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!