Ekonomi

SPK Üç Aracı Kurumu Durdurdu: Borsa Güne Eksiyle Başladı

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Alnus Yatırım, Bulls Yatırım ve Pusula Yatırım’ın aracı kurum faaliyetlerini bugün saat 00.01’den itibaren geçici olarak durdurdu. Karar, eylülde fon tasfiyesiyle başlayan sürecin artık aracı kurumları da doğrudan kapsadığını gösteriyor. Borsa İstanbul ise dün yüzde 3’ü aşan yükselişin ardından güne hafif düşüşle başladı. Sabah saat 10.00’da gelen Merkez Bankası anketleri sanayide güvenin gerilediğini gösterdi. Yarın da Para Politikası Kurulu’nun faiz kararı açıklanacak.

SPK üç aracı kurumun faaliyetini durdurdu

Karar, SPK’nın 20 Ekim tarihli bülteninde yer aldı ve gece yarısından hemen sonra yürürlüğe girdi (BloombergHT). Bültende kurumların ne tür bir sorunla karşılaştığı tek tek anlatılmıyor. Yalnızca kararın dayandığı hükümler sıralanıyor. Foreks’in yayımladığı karar metnine göre üç kurum için de aynı maddeler gösterildi: Sermaye Piyasası Kanunu’nun 97’nci maddesinin birinci fıkrası, yatırım kuruluşlarına ilişkin III-39.1 sayılı tebliğin 67’nci maddesi ve aracı kurumların sermaye yeterliliğini düzenleyen Seri V, No 34 sayılı tebliğin 28’inci maddesi.

Bu maddelerin ortak noktası, bir aracı kurumun mali yapısı ve sermaye yeterliliği. Para Ajansı’nın derlediği mevzuat özetine göre 67’nci madde, mali durumu bozulan yatırım kuruluşlarına uygulanacak tedbirleri düzenliyor ve kurula, önceden süre tanımadan faaliyeti geçici olarak durdurma yetkisi veriyor. Yine de SPK, üç kurumdan hangisinde hangi yükümlülüğün karşılanamadığını açıklamış değil. Bu yüzden kararın nedenine dair kesin bir şey söylemek için kurumdan ya da şirketlerden gelecek ayrıntıyı beklemek gerekiyor.

Kurum Karar Not
Alnus Yatırım Menkul Değerler Faaliyetler 21 Ekim 00.01’den itibaren geçici olarak durduruldu Somut gerekçe bültende ayrıca açıklanmadı
Bulls Yatırım Menkul Değerler Faaliyetler 21 Ekim 00.01’den itibaren geçici olarak durduruldu Şirket, sürecin SPK gözetiminde yürütüleceğini duyurdu
Pusula Yatırım Menkul Değerler Faaliyetler 21 Ekim 00.01’den itibaren geçici olarak durduruldu Pusula Portföy ile aynı grupta (NTV)
HSBC Yatırım Menkul Değerler 354.803,96 lira idari para cezası Zaman aşımı tespitinde yetersiz araştırma
Metas Gayrimenkul Değerleme Yetkili değerleme kuruluşları listesinden çıkarıldı —
Fiba Yatırım Menkul Değerler 1 milyar liralık borçlanma aracı ihracı onaylandı —

Kaynak: SPK bülteni (20.10.2026) üzerinden AA, NTV ve Foreks.

Şirket tarafından ilk açıklama Bulls Yatırım’dan geldi. Kurum internet sitesindeki kamuoyu duyurusunda, faaliyetlerinin 21 Ekim 00:01 itibarıyla durdurulduğunu teyit etti; sürecin SPK’nın gözetimi ve yönlendirmeleriyle yürütüleceğini, gelişmelerin paylaşılacağını bildirdi.

Fon krizinin aracı kurumlara uzanan kolu

Kararın neden önemli sayıldığını görmek için eylülün ortasına dönmek gerekiyor. SPK, 17 Eylül’de yedi portföy yönetim şirketine ait bir grup fon için tasfiye kararı almıştı. Para Ajansı’nın hatırlattığına göre 22 Eylül’de, bugün faaliyeti durdurulan üç kurumun da aralarında olduğu altı aracı kurumda olağan dışı nakit ve varlık çıkışlarına karşı ek kontrol önlemleri uygulanmaya başlamıştı. Bugünkü adım, o tarihte alınan önlemlerin bir üst basamağı olarak görülebilir.

Burada bir ayrımı akılda tutmak gerekiyor. Aynı ya da benzer adları taşısalar da portföy yönetim şirketleri ile aracı kurumlar ayrı şirketler ve haklarında verilen kararların hukuki sonuçları farklı. Örneğin Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in dünkü açıklamasında, Bulls Portföy’e ait fonların olağan tasfiyesinin tamamlandığı belirtilmişti (NTV). Bugünkü karar ise Bulls Yatırım Menkul Değerler’i, yani aracı kurumu kapsıyor. Pusula tarafında durum biraz farklı: NTV’nin aktardığına göre Pusula Yatırım, soruşturmanın odağındaki Pusula Finans Holding’e bağlı şirketlerden biri ve Pusula Portföy ile aynı çatı altında bulunuyor. Şimşek de Pusula’nın Tera ve Atlas ile birlikte olağanüstü tasfiyeye tabi olduğunu söylemişti. Bakanın açıklamalarının ayrıntısını dünkü piyasa yazımızda aktarmıştık.

Bu kurumlarda hesabı olan yatırımcılar için en önemli soru, hesaplarındaki nakit ve hisselerin ne olacağı. SPK bu konuda ayrı bir yol haritası yayımlamadı. Türkiye’de paylar yatırımcı bazında Merkezi Kayıt Kuruluşu’nda izleniyor; Para Ajansı da faaliyet durdurmanın tek başına müşteri varlıklarının kaybı anlamına gelmediğini not ediyor. İşlemlerin nasıl ve hangi takvimle yürütüleceği ise ancak SPK’nın ya da kurumların yapacağı açıklamalarla netleşecek.

Aynı bültende yatırımcıları ilgilendiren başka bir düzenleme de var, fakat bugünkü kararla ilgisi yok. Zaman aşımına uğrayıp Yatırımcı Tazmin Merkezi’ne devredilen eski emanet ve alacaklar için, e-Devlet üzerinden yapılamayan başvuruların usulü belirlendi. Mirasçı, vekil, vasi ya da müşterek hesap sahibi olanlar artık belgeleriyle doğrudan bu merkeze başvurabilecek; eksik evrak için 30 günlük süre verilecek (AA).

Fon teklifi Meclis’te maddelere geçti

Gece boyunca Meclis’te de aynı başlık konuşuldu. Tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarına ilişkin kanun teklifinin tümü üzerindeki görüşmeler tamamlandı ve birinci bölümün görüşmelerine geçildi (BloombergHT / AA). Teklifin ilk imzacılarından AK Parti Samsun Milletvekili Ersan Aksu’nun aktardığına göre, ödemelerde ölçü yatırımcının fona fiilen yatırdığı ve çektiği paradan hesaplanan net yatırım tutarı olacak. Bu tutar, tasfiye tarihine kadar tüketici ve üretici fiyat endekslerindeki değişimin ortalamasıyla güncellenecek. Kişi başına 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılabilecek; fonda yeterli nakit yoksa sıra en küçük yatırımcıdan başlayacak. Aksu’ya göre bu sistemle yaklaşık 390 bin pay sahibinin net yatırım tutarının ödenmesi öngörülüyor.

Görüşmelerde verilen bir rakam sorunun büyüklüğünü de gösteriyor: MHP Konya Milletvekili Mustafa Kalaycı, fonlardaki tekil yatırımcı sayısını 455 bin 758 olarak açıkladı. Muhalefet milletvekilleri ise kalıcı bir denetim reformu ve araştırma komisyonu çağrısında bulundu. TV5’in aktardığına göre gece birinci bölümün görüşmeleri de tamamlandı; ancak bu sabah itibarıyla teklifin tamamının kabul edildiğine dair resmi bir duyuru yok (TV5).

Borsa İstanbul: sert yükselişin ardından temkinli açılış

Salı günü piyasada hava değişmişti. Pazartesi SPK başkanının istifa haberiyle yüzde 2,49 düşen BIST 100, salı günü 367,56 puan kazanarak 11.797,70’ten kapandı; işlem hacmi 119,8 milyar liraya çıktı ve holding endeksi yüzde 2,81 yükseldi (AA). SPK başkanlığındaki değişikliği ve pazartesiki satışı dün sabahki yazımızda ele almıştık.

Bu sabah ise endeks 64,43 puan kayıpla 11.733,26’dan açıldı. Bankalar ve holdingler ekside başlarken artıda açılan tek sektör yüzde 0,07 ile gayrimenkul yatırım ortaklıkları oldu. Finansal kiralama ve faktoring hisseleri üçüncü işlem günüdür listenin en altında (AA). Açılıştaki ilk dakikalardan yön çıkarmak zor; piyasanın SPK kararını nasıl karşıladığı gün içinde daha net anlaşılacak.

Gösterge 20 Ekim kapanış 21 Ekim açılış
BIST 100 11.797,70 (+%3,22) 11.733,26 (−%0,55)
Bankacılık endeksi +%1,83 −%0,55
Holding endeksi +%2,81 −%0,87
Finansal kiralama-faktoring −%5,29 −%4,15
Dolar/TL (bankalararası) 49,5664 49,5990
Avro/TL (serbest piyasa, satış) 55,7150 55,6980

Kaynak: AA kapanış, AA açılış, AA küresel piyasalar ve AA serbest piyasa döviz açılışı (09.00).

Kur tarafında sakinlik sürüyor. Dolar/TL bankalararası piyasada yüzde 0,1 artışla 49,60 civarında, avro ise serbest piyasada dünkü seviyesinin biraz altında, 55,70 liranın hemen altında işlem görüyor.

Sanayide güven geriledi, fiyat beklentisi biraz yumuşadı

Merkez Bankası’nın 1–14 Ekim arasında 1.965 iş yerinden topladığı yanıtlar, imalatçıların havasının ekimde bozulduğunu gösteriyor. İktisadi Yönelim Anketi’ne göre mevsim etkilerinden arındırılmış reel kesim güven endeksi 1,4 puan düşerek 101,1’e indi; arındırılmamış endeks ise 99,8 ile 100 eşiğinin altına geriledi. Endeksi en çok aşağı çeken başlıklar genel gidişata ilişkin değerlendirmeler, gelecek üç ayın üretim beklentisi ve sipariş durumu oldu. Buna karşılık ihracat siparişi ve istihdam beklentileri endeksi yukarı itti.

Gösterge Eylül 2026 Ekim 2026
Reel kesim güven endeksi (mevsimsellikten arındırılmış) 102,5 101,1
Reel kesim güven endeksi (arındırılmamış) 102,0 99,8
Kapasite kullanım oranı (arındırılmış) %74,1 %74,3
Kapasite kullanım oranı (arındırılmamış) %74,2 %74,5
12 ay sonrası için yıllık ÜFE beklentisi %31,0 %30,4

Kaynak: TCMB, İktisadi Yönelim İstatistikleri ve RKGE, Ekim 2026; TCMB, İmalat Sanayi Kapasite Kullanım Oranı, Ekim 2026.

Fabrikaların doluluğunda ise küçük bir iyileşme var: kapasite kullanım oranı arındırılmış bazda yüzde 74,3’e yükseldi. Fiyatlar açısından dikkat çeken ayrıntı, firmaların 12 ay sonrası için yıllık üretici enflasyonu beklentisinin yüzde 30,4’e inmesi. Bu, enerji kaynaklı maliyet baskısının sürdüğü bir dönemde geldi; TÜİK’in dün açıkladığı toplam sanayi üretici fiyatları eylülde yıllık yüzde 29,32, enerji kalemi ise yüzde 44,64 artmıştı. Firmaların fiyat beklentileri, Merkez Bankası’nın yakından izlediği göstergeler arasında yer alıyor.

Dış piyasalar: bilanço desteği, petrolde yeni yükseliş

New York’ta salı seansını şirket sonuçları taşıdı. AA’nın sabah bültenine göre beklentiyi aşan bilançolarıyla 3M yüzde 5,8, Northrop Grumman yüzde 4,5 yükseldi; Dow Jones günü yüzde 1,02 artıyla kapattı. Seans sonrası tablo ise karışıktı: gelirleri artmasına rağmen Netflix yüzde 5,6, SpaceX yüzde 9,3 geriledi. Bu akşam Meta ve Tesla’nın sonuçları, yapay zeka harcamaları tartışmasında yeni bir veri sunacak.

Petrolde dünkü kısa düşüş sürmedi. ABD ile İran arasında arabulucular üzerinden yeni bir anlaşmanın konuşulduğu haberleriyle 108,8 dolara inen aralık vadeli Brent, bu sabah Hürmüz Boğazı çevresindeki gemilere yönelik saldırılar ve ABD stoklarındaki düşüşle yeniden 110 doların üzerine çıktı. Avrupa’da doğal gaz da dün megavat saat başına 89,74 avroyla Aralık 2022’den bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Almanya’da eylül üretici fiyatlarının yıllık yüzde 6,7 artması, enerji maliyetinin Avrupa Merkez Bankası’nın hesabını da zorlaştırdığına işaret ediyor. Fransa’daki protestolar nedeniyle Fransa ile Almanya arasındaki tahvil faizi farkı 153 baz puana açıldı.

Piyasa Son durum Kaynak saati
Dow Jones +%1,02 20 Ekim kapanış
S&P 500 +%0,28 20 Ekim kapanış
Nasdaq Yatay 20 Ekim kapanış
DAX / CAC 40 −%0,06 / −%0,38 20 Ekim kapanış
Nikkei 225 / Kospi +%0,4 / +%2,6 21 Ekim, kapanışa yakın
Brent petrol (aralık vadeli) 110,2 dolar (+%1,3) 21 Ekim sabah
ABD 10 yıllık tahvil faizi %5,13 21 Ekim sabah
Ons altın 4.117 dolar (−%0,2) 21 Ekim sabah

Kaynak: AA, Küresel piyasalar karışık seyrediyor (21 Ekim). Asya ve emtia verileri sabah saatlerine ait, gün içinde değişebilir.

Yarın Merkez Bankası kararı açıklanacak

Haftanın en önemli yurt içi başlığı, Para Politikası Kurulu’nun 22 Ekim Perşembe saat 14.00’te açıklayacağı karar. AA Finans’ın 16 Ekim’de tamamlanan anketinde 20 ekonomistten 19’u politika faizinin 100 baz puan indirimle yüzde 37’den yüzde 36’ya çekilmesini bekliyordu (AA Finans anketi). O anket ise bu haftanın gelişmelerinden önce yapıldı: SPK başkanlığındaki değişiklik, borsadaki iki yönlü sert hareket, aracı kurum kararı ve 110 dolar civarında seyreden petrol.

Bugün ve yarın izlenecek başlıklar belli. SPK’nın ya da durdurulan kurumların yatırımcı hesaplarına ilişkin yapacağı açıklamalar, fon teklifinin Genel Kurul’daki oylamaları, Meta ile Tesla’nın sonuçları ve yarın öğleden sonra açıklanacak faiz kararının metni. Merkez Bankası’nın kararında petrol fiyatlarına ve beklenti anketlerine yapacağı vurgu, kurun ve borsanın sonraki seyri açısından belirleyici olabilir.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; endeks, kur ve emtia rakamları kaynaklarda belirtilen saatlere aittir ve gün içinde değişebilir. Karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın.

📚 Yazarın Kitapları

Bilge Yatırımcı

Piyasa analizi, portföy yönetimi ve risk değerlendirmesi için pratik bir rehber.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN ALALMANCA SATIN AL

Geleceğine Yatırım

Teknoloji ve geleceğin trendlerine odaklanan stratejik yatırım fikirleri.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN AL

Yasal Uyarı: Bu yazıda yer alan bilgi, yorum ve değerlendirmeler yalnızca bilgilendirme amacıyla paylaşılmaktadır. Hiçbir şekilde yatırım tavsiyesi niteliğinde değildir. Finansal piyasalarda yapacağınız işlemler kişisel sorumluluğunuzdadır.

KriptoAhmet52

KriptoAhmet52 Kimdir? 📌 1989 yılından bu yana geleneksel borsalarda aktif yatırımcı olan KriptoAhmet52, 2012 yılından itibaren kripto para piyasalarına ilgi duymaya başladı. Finansal piyasalardaki derin bilgi birikimi ve deneyimi sayesinde, yatırım stratejileri, teknik analizler ve piyasa trendleri konusunda kapsamlı içerikler üretmektedir. 💡 Uzmanlık Alanları: Kripto para piyasaları ve blockchain teknolojileri Bitcoin ve altcoin analizleri Teknik analiz, grafik okuma ve trend tahminleri Borsa ve yatırım psikolojisi 📚 Yayınlanmış Kitaplar: Bilge Yatırımcı (Zenginliğe Giden Yol) – Türkçe, Almanca, İngilizce (2023) Geleceğine Yatırım (Parayı Nasıl Bulurum?) – Türkçe, Almanca, İngilizce (2023) 🚀 Bu kitaplar, finansal bağımsızlık, yatırım stratejileri ve kripto para dünyasına giriş yapmak isteyenler için rehber niteliğindedir. Daha fazla bilgi için Kobo Kitapları ziyaret edebilirsiniz! 🎙️ Medya & Yayınlar: KriptoAhmet52, kripto dünyasındaki en güncel gelişmeleri takip ederek yatırımcılara rehber niteliğinde analizler sunmaktadır. Deneyimlerini, piyasa öngörülerini ve derin analizlerini Kripto Coin Çarşısı platformunda paylaşarak geniş bir okuyucu kitlesine ulaşmaktadır. 📌 Kripto paralara dair güvenilir bilgiye ulaşmak için KriptoAhmet52’yi takip edin! 🚀

Recent Posts

Ethereum’da İki Farklı Sinyal! ETH Fiyatında 2.450 Dolar Neden Kritik?

Ethereum'da kısa vadeli grafik toparlanmaya işaret ederken günlük grafikteki düşüş riski ortadan kalkmış değil. 21…

2 saat ago

Gümüş Altından Ayrıştı: Petrol Geri Çekilince Toparlandı

Ons gümüş salı günü petrol ve faizlerin geri çekilmesiyle altından ayrışarak yükseldi; çarşamba sabahı 57,29…

3 saat ago

Altın Üç Gündür Geriliyor: Konut Verisi ve Tokenize Altın

Ons altın zayıf ABD konut verisine rağmen üçüncü gün de geriledi ve 4.120 dolar bandına…

3 saat ago

Bitcoin’de Kritik Eşik: 82.000 Dolar Korunacak mı, Yeni Yükseliş Başlayacak mı?

Bitcoin 21 Ekim sabahına 82 bin doların hemen üzerinde başladı. Fiyat yaklaşık iki haftadır dar…

3 saat ago

BNB Nedir? Auto-Burn, BNB Smart Chain, Staking ve Arz Yapısı

BNB’nin doğuşu, BNB Smart Chain’in işleyişi, staking, 37. Auto-Burn sonrası arz ve önümüzdeki 12 ayda…

4 saat ago

XRP Nedir? Escrow Takvimi, XRP Ledger, Ripple ve ETF’ler

XRP Ledger’ın işleyişi, Ripple ile ilişkisi, zincirden doğrulanmış escrow ve kilit açılım takvimi, SEC davasının…

4 saat ago