Altı yıl önce bir başvuru formuyla başlayan, sonra davaya dönüşen bir hesap talebi pazartesi günü son durağına ulaştı. ABD’nin en yüksek mahkemesi, kripto odaklı bir bankanın Fed’e karşı açtığı davayı dinlemeyi reddetti. Karar tek satırlık bir kayıttan ibaret, ama sonuçları kripto şirketlerinin ABD bankacılık sistemine nasıl gireceği tartışmasını doğrudan etkiliyor. Neyin karara bağlandığını, kimin neden sevindiğini ve kripto şirketleri için hangi kapıların hâlâ açık durduğunu anlatıyoruz.
ABD Yüksek Mahkemesi, 16 Kasım Pazartesi günü yayımladığı karar listesinde 26-62 numaralı dosyayı reddedilenler arasında saydı. Dosyanın sahibi Custodia Bank. Wyoming eyaletinin “özel amaçlı mevduat kurumu” lisansıyla çalışan ve Wall Street kökenli Caitlin Long’un kurduğu banka, yıllardır Kansas City Fed’den bir “master account” istiyordu. Mahkemenin kayıtlarında karara karşı şerh düşen bir yargıç görünmüyor.
Bu tür bir red, mahkemenin Custodia’yı haksız bulduğu anlamına gelmiyor; yalnızca davayı ele almadığı anlamına geliyor. Ama pratikte sonuç aynı: 10. Daire İstinaf Mahkemesi’nin Ekim 2025’te verdiği karar yürürlükte kalıyor. O karara göre bir kurum yasal olarak uygun olsa bile, bölgesel merkez bankaları ona hesap açmak zorunda değil; açıp açmamak kendi takdirlerinde.
Master account, bir bankanın doğrudan Fed’in ödeme sistemlerine bağlanmasını ve parasını merkez bankasında tutmasını sağlayan hesap. Hesabı olmayan bir kurum, her dolar transferi için bu hesaba sahip başka bir bankaya muhtaç kalıyor. Kripto şirketleri için bu bağımlılığın bedeli 2023’te çok net görüldü: Kripto dostu birkaç banka kısa süre içinde kapandığında, sektörün dolar giriş ve çıkış yolları bir anda daraldı.
Custodia’nın modeli de bu yüzden ilginçti. Banka, mevduatın tamamını rezervde tutmak ve kredi vermemekle yükümlü. Yani klasik bankaların batmasına yol açan kredi riski yok. Custodia’nın argümanı da buydu: 1980 tarihli Para Kontrol Yasası, Fed hizmetlerinin uygun kurumlara “açık olacağını” söylüyordu ve banka bunun bir zorunluluk olduğunu savundu. Fed ise hesabın bir hak değil, risk değerlendirmesine bağlı bir ayrıcalık olduğunu söyledi. Mahkemeler her aşamada Fed’in yorumunu kabul etti.
| Tarih | Gelişme |
|---|---|
| 2020 | Banka, Kansas City Fed’e master account başvurusu yaptı |
| Haziran 2022 | Başvurunun 19 ay sürüncemede kalması üzerine Fed’e dava açıldı |
| Ocak 2023 | Kansas City Fed başvuruyu reddetti; Fed Yönetim Kurulu da üyelik başvurusunu geri çevirdi |
| 2024 | Wyoming’deki federal mahkeme Fed’i haklı buldu |
| 31 Ekim 2025 | 10. Daire İstinaf Mahkemesi, Fed’in hesap açıp açmamakta takdir yetkisi olduğuna hükmetti |
| 13 Mart 2026 | İstinaf, davanın genişletilmiş heyetle yeniden görülmesi talebini reddetti |
| 10 Temmuz 2026 | ABD Yüksek Mahkemesi’ne başvuru yapıldı (dosya no. 26-62) |
| 16 Kasım 2026 | Yüksek Mahkeme başvuruyu incelemeyi reddetti |
Büyük bankaları temsil eden Bank Policy Institute (BPI), aynı gün kararı memnuniyetle karşıladı. Kurumun açıklamasında Fed hesabına erişimin “bir ayrıcalık, bir hak değil” olduğu ve güvenlik standartlarını karşılamayanlara hesap açmama yetkisinin bankacılık sistemini koruduğu vurgulandı. American Banker’a konuşan Wharton’dan hukuk profesörü David Zaring de benzer düşünüyor; ona göre aksi bir karar, Fed’in ödeme sistemine kimin bağlanacağını denetleme gücünü elinden alırdı.
Karşı görüş de güçlü. Wyoming Üniversitesi Hukuk Fakültesi dekanı Julie Hill, kararın Fed’in takdir yetkisini kalıcı hâle getirdiğini ve hesap politikasının yönetimden yönetime değişebileceğini söylüyor. Bu, kripto şirketleri açısından bugün daha anlayışlı görünen bir Fed’in yarın tamamen farklı davranabileceği anlamına geliyor. Davaya kripto tarafından da destek gelmişti: Blockchain Association, The Digital Chamber ve Senatör Cynthia Lummis ile birlikte bazı politikacılar Custodia lehine görüş sunmuştu. Custodia ve Caitlin Long ise karar sonrasında yorum yapmadı.
Hayır, ama kapı artık mahkemelerden değil Fed’in kendisinden geçiyor. Merkez bankası, Mayıs 2026’da yalnızca ödeme işleri için kullanılabilecek sınırlı bir hesap türü önerdi. Yönetim Kurulu üyesi Christopher Waller’ın “skinny master account” dediği bu modelde onay süresi genellikle 90 gün içinde tamamlanacak; buna karşılık bakiyelere faiz ödenmeyecek, iskonto penceresinden borçlanma ve gün içi kredi gibi imkânlar olmayacak. Öneri hâlâ görüş toplama aşamasında, kesinleşmiş değil. The Block’un aktardığına göre Custodia, mahkemeye sunduğu dilekçede bu sınırlı hesabın kendi işi için yetmeyeceğini, çünkü faiz getirmediğini belirtmişti.
Öte yandan pratikte kapıdan geçen bir kripto şirketi de var. Yine The Block’a göre Kraken’in bankacılık kolu Mart 2026’da master account alan ilk kripto şirketi oldu. ABD Kongresi Araştırma Servisi’nin (CRS) Ağustos 2026 notuna göre Aralık 2022 ile Mayıs 2026 arasında federal denetime tabi olmayan en riskli gruptaki (Tier 3) başvurulardan yalnızca üçü hesap aldı; bu gruptaki başvuruların yaklaşık yarısı ya geri çekildi ya da reddedildi. Hukuki tarafta tek umut ise başka bir dava: Idaho merkezli PayServices’in San Francisco Fed’e karşı açtığı ve 9. Daire’de süren davada farklı bir karar çıkarsa, konu yeniden Yüksek Mahkeme’nin önüne gelebilir.
Bize göre en önemli sonuç şu: ABD’de kripto şirketlerinin doğrudan merkez bankası altyapısına erişimi bir hukuk meselesi olmaktan çıkıp tamamen bir politika tercihine dönüştü. Bu, kısa vadede kötü bir haber sayılmaz; bugünkü Fed, Kraken örneğinde ve sınırlı hesap önerisinde görüldüğü gibi kapıyı aralamaya istekli görünüyor. Ama yazılı bir hak olmadığı için bu açıklık, gelecekteki bir yönetimle birlikte kolayca daralabilir. Stablecoin ihraççıları ve tokenize mevduat projeleri için dolar altyapısına güvenilir erişim, önümüzdeki dönemde de en kritik başlıklardan biri olacak gibi.
Custodia ise bu sürede yön değiştirdi. Banka bugün Vantage Bank ile birlikte kurduğu Hazel Network üzerinden bankalara tokenize mevduat ve stablecoin altyapısı sunuyor. Yani hesap alamayan banka, bankalara hizmet veren bir teknoloji sağlayıcısına dönüşmüş durumda. ABD’deki piyasa yapısı tartışmalarının son durumunu 17 Kasım Kripto Kulisleri ve 13 Kasım Kripto Kulisleri yazılarımızda da bulabilirsiniz. Mahkemenin dosya kaydı ise ABD Yüksek Mahkemesi’nin resmî sitesinde yayımlanmış durumda.
Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; kripto paralar yüksek risk taşır, karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın.
📚 Yazarın Kitapları
Fon soruşturmasında 21 şirketin yönetimi gece kararıyla TMSF’ye devredildi, 26 şüpheliden 7’si tutuklandı. BIST 100…
Ons gümüş, uzmanların sağlam taban dediği 50 doların altında, 47,7 dolar civarında işlem görüyor. Güneş…
Ons altın pazartesi Ekim 2025’ten bu yana en düşük s
Theta rehberi: EdgeCloud ile yapay zekâ ve medya için dağıtık GPU bulutu, THETA ile TFUEL’in…
Linea rehberi: Consensys’in zkEVM ikinci katman ağı, gaz ETH ile ödenirken LINEA’nın rolü, çift yakım…
Londra’daki konferansta bankaların ödeme ağı, fon devleri ve NYSE’nin sahibi aynı ağı seçti; fiyat yerinden…