ABD’li varlık yöneticisi VanEck, Lido’nun likit staking tokeni stETH’yi tutacak borsa yatırım fonu için yaptığı kayıt başvurusunu geri çekti. Şirketin dijital varlık kolu VanEck Digital Assets, 14 Ekim 2026 tarihli Form RW belgesiyle ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’ndan (SEC) “VanEck Lido Staked Ethereum ETF” için verdiği S-1 kayıt belgesinin geri çekilmesine onay vermesini istedi. Belgeye göre fonun hiçbir hissesi çıkarılmadı ya da satılmadı. Böylece ABD’de stETH’ye dayalı ilk ETF önerisi, piyasaya hiç çıkmadan sona ermiş oldu.
VanEck SEC’e ne gönderdi?
Form RW, ABD’de bir şirketin daha önce sunduğu kayıt belgesinden vazgeçmek istediğinde kullandığı kısa bir dilekçe. VanEck’in belgesi de tek sayfalık bir mektup. SEC’in EDGAR sisteminde talep 14 Ekim tarihiyle kayıtlı; defiprime’ın aktardığı kabul saati 21:07 UTC, yani Türkiye saatiyle 15 Ekim 00:07.
Mektupta sponsor, 1933 Menkul Kıymetler Yasası’nın 477 numaralı kuralına dayanarak 16 Ekim 2025’te ilk kez sunulan kayıt belgesinin tüm ekleriyle birlikte geri çekilmesini istiyor. Mektupta belgenin “sonradan değiştirilmiş hâliyle” geri çekildiği yazsa da EDGAR’daki şirket kaydında yalnızca ilk S-1 ve bu RW görünüyor. Talebin belge tarihinden itibaren ya da mümkün olan en kısa sürede geçerli olması isteniyor. Mektubu VanEck Digital Assets adına başkan yardımcısı Matthew A. Babinsky imzalamış; sorular için Sidley Austin hukuk bürosundan iki avukatın adı verilmiş.
Gerekçe kısmı ise tek cümleden ibaret: Sponsor, kayıtlı hisselerin planlanan dağıtımına devam etmeyi düşünmüyor. Belgede SEC’e, piyasa koşullarına, Lido’ya, saklama ya da vergi meselelerine dair tek bir ifade yok. Kararın neden şimdi alındığı da açıklanmış değil. Bu nedenle haberlerde dolaşan farklı yorumları, VanEck yeni bir açıklama yapana kadar yalnızca tahmin olarak görmek gerekiyor.
| Başlık | Bilgi |
|---|---|
| Fon adı | VanEck Lido Staked Ethereum ETF |
| Sponsor | VanEck Digital Assets, LLC (New York) |
| Kayıt belgesi | Form S-1, dosya no 333-290918 |
| İlk başvuru | 16 Ekim 2025 |
| Geri çekme talebi | Form RW, 14 Ekim 2026 (SEC kabul saati 00:07 TSİ, 15 Ekim) |
| Hukuki dayanak | 1933 Menkul Kıymetler Yasası, Kural 477 |
| Belirtilen gerekçe | Sponsor, hisselerin planlanan dağıtımına devam etmeyecek |
| Satılan hisse | Yok; kayıt hiç yürürlüğe girmedi |
Fon nasıl çalışacaktı?
Lido, kullanıcıların yatırdığı ETH’yi doğrulayıcılar aracılığıyla stake eden ve karşılığında stETH veren bir protokol. stETH, yatırılan ETH’yi ve bu ETH’nin kazandığı ödülleri temsil ediyor; ödüller bakiyeye düzenli olarak ekleniyor. VanEck’in fonu da doğrudan stETH tutacak ve stETH fiyatını, fon giderleri düşüldükten sonra yansıtmayı hedefleyecekti. Yani yatırımcı cüzdan açmadan, doğrulayıcı seçmeden, aracı kurum hesabı üzerinden Ethereum staking getirisine dolaylı olarak ortak olabilecekti.
S-1 belgesini inceleyen defiprime’a göre fon kaldıraç ya da türev kullanmayan pasif bir yapı olarak tasarlanmıştı. Hisseler 25.000’lik paketler hâlinde nakit ya da doğrudan stETH karşılığı oluşturulup itfa edilecek, stETH’yi sigortası bulunan üçüncü taraf bir saklama kuruluşu tutacak ve fondaki tokenler ödünç verilmeyecekti. Belge, staking ödüllerinin ABD vergi kuralları açısından gelir sayılacağını ve doğrulayıcı hatalarında kesinti (slashing) riskinin bulunduğunu da yazıyordu. Ancak borsa, işlem kodu ve yönetim ücreti gibi ticari ayrıntılar hiç doldurulmamıştı.
Başvuru yapıldığında Lido bunu kendi blogunda “ABD’de stETH’ye atıf yapan ilk ETF önerisi” diye duyurmuştu. 20 Ekim 2025 tarihli yazıda protokolün toplam kilitli değerinin (TVL) yaklaşık 40 milyar dolar olduğu, kullanıcıların o güne kadar 2 milyar dolardan fazla staking ödülü kazandığı belirtiliyordu. Crypto Briefing’in aktardığına göre LDO tokeni de o dönem başvuru haberinin ardından yaklaşık yüzde 7 yükselmişti.
Geri çekmek reddedilmek demek değil
Bu ayrımı net yapmak önemli. SEC, VanEck’in başvurusunu reddetmedi; başvuruyu sponsor kendisi geri çekti. Kayıt belgesi hiçbir zaman yürürlüğe girmedi, ön izahname de potansiyel yatırımcılara dağıtılmadı. Fonun hissedarı olmadığı için iade, varlık satışı ya da tasfiye gibi bir süreç de gerekmiyor. Resmî tarafta kalan tek adım, SEC’in geri çekme talebine onay vermesi.
Arka planda SEC’in staking konusundaki tutumunun son bir yılda değiştiğini de hatırlatmak gerekiyor. Kurumun Kurumsal Finans Bölümü Ağustos 2025’te yayımladığı personel açıklamasında, belirli sınırlar içinde yürütülen standart likit staking faaliyetlerinin menkul kıymet işlemi sayılmadığı görüşünü dile getirmişti. Lido da başvuruyu duyururken bu açıklamaya özellikle değinmişti. Bu çerçeve VanEck’in geri çekilme gerekçesi olarak belgede yer almıyor; yalnızca konunun düzenleyici bağlamını oluşturuyor.
VanEck’in vazgeçtiği yol: yerel staking ile likit staking tokeni farkı
Staking getirisi sunan Ethereum fonları ABD’de zaten var. Grayscale, SEC’e sunduğu 8-K bildirimine göre Ethereum fonu ETHE’de 6 Ekim 2025’te staking’e başladı. BlackRock da 12 Mart 2026’da Nasdaq’ta iShares Staked Ethereum Trust ETF’i (ETHB) işleme açtı; şirketin duyurusuna göre fon, tuttuğu ETH’nin bir kısmını stake ediyor. Bu ürünlerin ortak noktası, ETH’yi doğrudan tutup bir bölümünü doğrulayıcılar üzerinden stake etmeleri.
VanEck’in önerisi ise farklı bir yoldu. Fon ETH yerine Lido’nun ürettiği stETH’yi tutacaktı. Lido’nun savunduğu avantaj şuydu: stETH ikincil piyasada alınıp satılabildiği için fon, Ethereum’daki staking çıkış kuyruklarını beklemeden hisse oluşturma ve itfa taleplerini karşılayabilirdi. Buna karşılık yatırımcı, ETH’nin yanında Lido’nun akıllı sözleşmelerine ve stETH’nin piyasa fiyatına da maruz kalacaktı. Benzer bir likit staking yapısının Solana tarafındaki örneğini Jito (JTO) yazımızda ele almıştık; stETH’nin DeFi’de getiri ürünlerine nasıl dönüştürüldüğünü ise Pendle incelememizde bulabilirsiniz.
Lido ve stETH sahipleri için ne değişiyor?
Kısa cevap: Protokol açısından hiçbir şey. Geri çekme yalnızca aracı kurum hesabı üzerinden stETH almayı sağlayacak bir paketin hayata geçmeyeceği anlamına geliyor. Lido’nun işleyişi, kullanıcıların stETH bakiyeleri ve Ethereum doğrulayıcıları bu belgeden etkilenmiyor. stETH’yi doğrudan tutan kişilerin hakları da aynı kalıyor.
Değişen şey beklenti tarafında. Crypto Briefing’in değerlendirmesine göre başvuru döneminde LDO’daki yükselişin bir kısmı, gelecekte bu fon üzerinden gelebilecek kurumsal talebe dair beklentiyi yansıtıyordu; bu kanal artık en azından VanEck üzerinden kapanmış durumda. Kurumsal tarafta likit staking ürünlerine ilginin tamamen bittiğini söylemek için ise erken. Aynı kaynak, ABD ve Avrupa’da bu tür ürünler üzerindeki çalışmaların sürdüğünü yazıyor.
Bir karşılaştırma da yanlış okunmaya açık. DefiLlama verisine göre Lido’nun TVL’si bugün yaklaşık 22,9 milyar dolar; başvuru günündeki “yaklaşık 40 milyar dolarlık” seviyenin oldukça altında. Ancak bu düşüşün büyük bölümü ETH fiyatından geliyor. CoinGecko verisine göre ETH, 20 Ekim 2025’te yaklaşık 3.982 dolardan işlem görüyordu; bu sabah fiyat 2.362 dolar civarında. Yani dolar bazında yüzde 40’ın üzerindeki düşüş, protokolden aynı oranda ETH çıktığı anlamına gelmiyor.
Piyasa tablosu: LDO’daki düşüş yalnızca VanEck’e bağlanamaz
Haberin geldiği saatlerde kripto piyasasının geneli zaten satış baskısı altındaydı. CoinGecko’nun 15 Ekim sabahı saat 07:08 civarındaki verilerine göre tablo şöyle:
| Varlık | Fiyat | 24 saatlik değişim |
|---|---|---|
| LDO (Lido DAO) | 0,382 $ | −%11,2 |
| stETH | 2.362 $ | −%5,8 |
| ETH | 2.362 $ | −%5,9 |
LDO’nun ETH’den daha sert düşmesi, haberin token üzerinde ek baskı yaratmış olabileceğini düşündürüyor; bu bizim değerlendirmemiz. Ama aynı saatlerde ETH ve Bitcoin de belirgin şekilde geriledi. Bu yüzden düşüşün tamamını VanEck kararına bağlamak doğru olmaz. LDO’nun piyasa değeri şu an yaklaşık 317 milyon dolar. Ethereum’un teknik görünümü için ETH destek ve direnç analizimize göz atabilirsiniz.
Bundan sonra ne olacak?
Kamuya açık kayıt şu an VanEck’in bu dosya kapsamındaki hisseleri dağıtmayacağını söyleyen beyanla bitiyor. Şirketin farklı yapıda bir likit staking ürünü hazırlayıp hazırlamadığı, ileride yeni bir başvuru yapıp yapmayacağı ya da bu fona bağlı bir borsa başvurusunun hâlâ açık olup olmadığı belgede yazmıyor. VanEck’in likit staking alanındaki diğer başvurusu ise sürüyor: EDGAR’da şirketin JitoSOL ETF’i için bir geri çekme kaydı bulunmuyor ve Nasdaq’ın bu fon için yaptığı listeleme başvurusunda SEC’in nihai karar tarihi 15 Kasım 2026. Takip edilmesi gereken iki şey var: SEC’in geri çekmeye onay vermesi ve VanEck’ten ya da Lido’dan gelebilecek olası bir açıklama. Yeni bir resmî belge çıkarsa bu haberi güncelleyeceğiz.
Kaynaklar
- SEC EDGAR: VanEck Lido Staked Ethereum ETF dosya kaydı (333-290918)
- SEC EDGAR: Form RW geri çekme talebi (14 Ekim 2026)
- etf.net: VanEck asks the SEC to withdraw its Lido Staked Ethereum ETF filing
- Crypto Briefing: VanEck withdraws SEC registration for its Lido Staked Ethereum ETF
- defiprime: VanEck withdraws Lido Staked Ethereum ETF filing
- Lido blog: VanEck Files for Lido Staked ETH ETF (20 Ekim 2025)
- SEC EDGAR: Grayscale Ethereum Trust 8-K (6 Ekim 2025)
- BlackRock / Nasdaq: BlackRock Expands Digital Asset Suite with Staked Ethereum ETP (12 Mart 2026)
- SEC: VanEck JitoSOL ETF listeleme başvurusu için süre uzatımı (34-106309)
- DefiLlama: Lido
- CoinGecko: Lido DAO
Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; kripto paralar yüksek risk taşır, karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın.
📚 Yazarın Kitapları
Bilge Yatırımcı
Piyasa analizi, portföy yönetimi ve risk değerlendirmesi için pratik bir rehber.
Geleceğine Yatırım
Teknoloji ve geleceğin trendlerine odaklanan stratejik yatırım fikirleri.
