Enflasyon Beklentileri: Hanehalkı ve Reel Sektörde Gerileme

TCMB’nin ekim ayı Sektörel Enflasyon Beklentileri’ne göre 12 ay sonrası enflasyon beklentisi hanehalkında 1,85 puan düşüşle yüzde 43,75’e, reel sektörde yüzde 31,80’e geriledi; piyasa katılımcılarında yüzde 23,89’a çıktı. BIST 100 dünkü yüzde 3,08’lik kaybın ardından güne yüzde 0,12 artışla başladı.

İstanbul’da sonbahar sabahı bir semt pazarında domates, biber ve mandalina dolu tezgâhlar arasında alışveriş yapan kalabalık, enflasyon beklentileri için temsili görsel
Google'da Abone Ol
0
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Merkez Bankası’nın politika faizini yüzde 36’ya indirmesinden bir gün sonra, ilk bakılan veri enflasyon beklentileri oldu. TCMB’nin bu sabah 10.00’da yayımladığı ekim ayı Sektörel Enflasyon Beklentileri raporuna göre hanehalkı ve reel sektör önümüzdeki 12 ay için daha düşük bir enflasyon bekliyor. Piyasa katılımcılarının beklentisi ise sınırlı da olsa yukarı döndü. Aynı saatte Borsa İstanbul, dünkü yüzde 3’ü aşan kaybın ardından güne küçük bir artıyla başladı.

Enflasyon beklentileri üç kesimde ayrıştı

Rapor, üç ayrı anketi bir araya getiriyor: finans ve reel sektör uzmanlarının yanıtladığı Piyasa Katılımcıları Anketi, imalat sanayi firmalarının katıldığı İktisadi Yönelim Anketi ve TÜİK ile birlikte yürütülen Hanehalkı Beklenti Anketi. Ekimde en belirgin hareket hanehalkı tarafında görüldü. Ailelerin 12 ay sonrası için öngördüğü yıllık enflasyon, eylüldeki yüzde 45,60’tan yüzde 43,75’e indi; düşüş 1,85 puan. Fiyat artışlarının önümüzdeki yıl yavaşlayacağını düşünen hanehalkının payı da yüzde 16,25’ten yüzde 16,56’ya çıktı.

İmalat sanayi firmalarının beklentisi 0,70 puan azalarak yüzde 31,80’e geriledi. Profesyonel tahminciler ise ters yönde küçük bir adım attı: piyasa katılımcılarının 12 ay sonrası beklentisi 0,19 puan artışla yüzde 23,89 oldu. Bu son rakam, 16 Ekim’de yayımlanan Piyasa Katılımcıları Anketi’nde zaten açıklanmıştı; bugünkü rapor onu diğer iki kesimle yan yana koyuyor.

12 ay sonrası yıllık TÜFE beklentisiEkim 2025Eylül 2026Ekim 2026Aylık değişim
Piyasa katılımcıları%23,26%23,70%23,89+0,19 puan
Reel sektör%36,30%32,50%31,80−0,70 puan
Hanehalkı%54,39%45,60%43,75−1,85 puan
Enflasyonun düşeceğini bekleyen hanehalkı oranı–%16,25%16,56+0,31 puan

Kaynak: TCMB, Sektörel Enflasyon Beklentileri, Ekim 2026 (23 Ekim, 10.00). Ekim 2025 satırında düşüş bekleyen hanehalkı oranı raporda yer almıyor.

Bir Türk evinin mutfak masasında pazardan yeni gelmiş sebze ve meyve dolu file çantalar, hanehalkının enflasyon beklentileri için temsili görsel

Yıllık karşılaştırma ve neden önemli

Bir yıl öncesiyle kıyaslandığında tablo daha net. Ekim 2025’te hanehalkı yüzde 54,39’luk bir enflasyon bekliyordu; bugün bu oran 10,64 puan aşağıda. Reel sektörde gerileme 4,50 puan. Buna karşılık piyasa katılımcılarının beklentisi bir yılda 0,63 puan yükseldi. Yani profesyonellerle hanehalkı arasındaki mesafe daralıyor: eylülde 21,90 puan olan fark ekimde 19,86 puana indi. Ailelerin beklentisi hâlâ uzmanların neredeyse iki katı seviyesinde.

Bu verinin önemi, beklentilerin fiyatlama davranışını doğrudan etkilemesinden geliyor. Gelecek yıl fiyatların hızla artacağını düşünen bir aile alımlarını öne çekebiliyor, firma da zammını buna göre planlıyor. Para Politikası Kurulu faiz adımlarını tartarken bu göstergeleri yakından izliyor. Dünkü indirimin ayrıntılarını ve ekonomistlerin ilk yorumlarını faiz indirimi sonrası piyasa tepkisini anlattığımız yazıda ele almıştık. Bugünkü raporun yanıtları faiz kararından önce derlendi; indirimin beklentilere etkisi ancak kasım verilerinde görülebilecek.

Borsa dünkü sert kaybın ardından artıda açıldı

BIST 100 perşembeyi yüzde 3,08 düşüşle 11.220,37 puandan kapatmıştı. Çarşamba günkü yüzde 1,87’lik düşüşle birlikte iki işlem gününde kayıp yaklaşık yüzde 4,89’a ulaştı (Ekotürk). En sert satış yüzde 3,62 gerileyen bankacılık hisselerindeydi. Cuma sabahı tablo biraz toparlandı: endeks 14,02 puan, yani yüzde 0,12 artışla 11.234,39 puandan güne başladı. Açılışta bankacılık endeksi yüzde 0,18 yükselirken holding endeksi yüzde 0,17 düştü, finansal kiralama ve faktoring hisseleri ise yüzde 4,86 ile en çok kaybettiren grup oldu (Ekotürk).

GöstergeDeğerSaat (TSİ) ve kaynak
BIST 100, 22 Ekim kapanış11.220,37 (−%3,08, −356,75 puan)18.11, Ekotürk
BIST 100 işlem hacmi, 22 Ekim111,51 milyar lira18.11, Ekotürk
Bankacılık endeksi, 22 Ekim kapanış15.350,06 (−%3,62)18.11, Ekotürk
BIST 30, 22 Ekim kapanış14.010,86 (−%3,13)18.11, Ekotürk
BIST 100, 23 Ekim açılış11.234,39 (+%0,12)10.00, Ekotürk
Bankacılık / holding endeksi, açılış+%0,18 / −%0,1710.00, Ekotürk
Dolar/TL (bankalararası)49,6350 kapanış, 49,7370 açılış (+%0,2)Sabah, AA

Kaynak: Ekotürk (kapanış), Ekotürk (açılış) ve AA sabah bülteni. Açılış sonrası değerler gün içinde değişebilir.

Dün akşam yerli yatırımcıyı ilgilendiren bir yasal düzenleme de tamamlandı. SPK’nın 17 Eylül’de tasfiyesine karar verdiği bazı yatırım fonlarına yönelik dokuz maddelik teklif, Meclis Genel Kurulu’ndaki oylamanın ardından yasalaştı (Ekotürk). Düzenlemeye göre SPK’nın belirleyeceği fonlarda yatırımcılara, nihai alacaklarından düşülmek kaydıyla, kişi başına en fazla 1 milyon liralık ara ödeme yapılabilecek. Zararın sorumluları SPK tarafından belirlenip TMSF’ye bildirilecek; geri kazanılan paralar Yatırımcı Tazmin Merkezi aracılığıyla pay sahiplerine aktarılacak (AA). Teklifin Meclis’teki ilk aşamalarını dünkü sabah yazımızda aktarmıştık. Yasanın Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla uygulama takvimi netleşecek.

Küresel tarafta çip satışı ve petrol baskısı

Yurt dışında gece boyunca iki konu fiyatlamaları belirledi. Birincisi yapay zeka yatırımlarının maliyetine dair kaygı. Yatırımcılar devasa veri merkezi harcamalarının ne zaman kâra döneceğini sorgularken çip üreticilerinde sert satış görüldü: Intel yüzde 8,04, AMD yüzde 8,10, Micron yüzde 6,26 değer kaybetti. Nasdaq günü yüzde 2,60, S&P 500 yüzde 1,21 düşüşle kapattı; Dow Jones yatay kaldı (AA). Hisselerden çıkan para tahvile yöneldi ve 10 yıl vadeli ABD tahvilinin getirisi, yaklaşık bir ay sonra yeniden yüzde 5 eşiğinin altına geriledi.

PiyasaSon durumSaat ve kaynak
S&P 500 / Nasdaq / Dow Jones−%1,21 / −%2,60 / yatay22 Ekim kapanış, AA
Intel / AMD / Micron−%8,04 / −%8,10 / −%6,2622 Ekim kapanış, AA
ABD 10 yıllık tahvil faizi%4,97 (dün %4,96, yaklaşık −16 baz puan)23 Ekim sabah, AA
Fransa 10 yıllık tahvil faizi%5,07 (2002’den bu yana en yüksek)22 Ekim, AA
DAX / CAC 40 / FTSE MIB−%1,07 / −%1,39 / −%2,5422 Ekim kapanış, AA
Nikkei 225 / Kospi / Hang Seng−%0,7 / −%0,8 / +%0,723 Ekim, kapanışa yakın, AA
Brent petrol (aralık vadeli)114 dolar civarı (+%0,7)23 Ekim sabah, AA
Altın (ons)4.022 dolar (dün −%2,8 ile 4.024)23 Ekim sabah, AA

Kaynak: AA, 23 Ekim sabah bülteni. Asya ve emtia verileri sabah saatlerine aittir.

Temiz oda ortamında eldivenli eller arasında tutulan parlak bir silikon yonga plakası, çip hisselerindeki satış için temsili görsel

İkinci konu Orta Doğu. Suudi liderliğindeki koalisyonun sözcüsü Turki el-Maliki’ye göre Husiler başkent Riyad’ı hedef alan bir balistik füze ateşledi, füze hava savunmasınca düşürüldü. ABD Başkanı Donald Trump da İran konusunda “Belki biraz daha ileri gidebiliriz” dedi. Aralık vadeli Brent bu sabah yüzde 0,7 artışla 114 dolar civarında işlem görüyor (AA). Enerji ihtiyacını büyük ölçüde dışarıdan karşılayan Türkiye’de pompadaki benzin ve faturadaki elektrik fiyatı, ailelerin fiyat algısını doğrudan etkileyen kalemler arasında. Hanehalkı beklentisindeki iyileşmenin kalıcı olup olmayacağı biraz da petrolün seyrine bağlı.

Kızıldeniz kıyısındaki bir petrol terminalinde iskeleye yanaşmış büyük bir ham petrol tankeri, Brent petrol fiyatındaki yükseliş için temsili görsel

Asya’da ise Japonya’dan gelen veri dikkat çekti. Eylülde yıllık enflasyon yüzde 2,1 ile beklentiye paralel gelirken çekirdek enflasyon dokuz ay sonra yeniden yüzde 2 sınırını aştı. Bu, Japonya Merkez Bankası’nın yakın vadede faiz artırabileceği ihtimalini güçlendirdi. Avrupa’da Fransa’nın 10 yıllık borçlanma maliyeti yüzde 5,07 ile 2002’den beri görülmemiş bir seviyeye tırmandı (AA).

Günün veri takvimi

Yurt içindeki beklenti verilerinin ardından günün geri kalanında yurt dışı öncü göstergeler öne çıkıyor. Almanya, Avro Bölgesi ve İngiltere’nin ekim PMI rakamları, petrol fiyatındaki artışın imalat ve hizmet sektörüne ne ölçüde yansıdığını gösterecek. Akşamüstü ABD’de yayımlanacak Michigan tüketici güveni ise Amerikan hanehalkının enflasyon beklentisine dair ipucu verecek.

Saat (TSİ)Veri
10.30Almanya ekim imalat, hizmet ve bileşik PMI
11.00Avro Bölgesi ekim imalat, hizmet ve bileşik PMI
11.30İngiltere ekim imalat, hizmet ve bileşik PMI
17.00ABD ekim imalat, hizmet ve bileşik PMI
17.00ABD ekim Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi

Kaynak: AA veri takvimi. Fed’in faiz kararı gelecek hafta açıklanacak.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; endeks, kur ve emtia rakamları kaynaklarda belirtilen saatlere aittir ve gün içinde değişebilir. Karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın.

📚 Yazarın Kitapları

Bilge Yatırımcı kitap kapağı - Ahmet Sinka

Bilge Yatırımcı

Piyasa analizi, portföy yönetimi ve risk değerlendirmesi için pratik bir rehber.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN ALALMANCA SATIN AL

Geleceğine Yatırım kitap kapağı - Ahmet Sinka

Geleceğine Yatırım

Teknoloji ve geleceğin trendlerine odaklanan stratejik yatırım fikirleri.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN AL

Yasal Uyarı: Bu yazıda yer alan bilgi, yorum ve değerlendirmeler yalnızca bilgilendirme amacıyla paylaşılmaktadır. Hiçbir şekilde yatırım tavsiyesi niteliğinde değildir. Finansal piyasalarda yapacağınız işlemler kişisel sorumluluğunuzdadır.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter

Giriş Yap

Kripto Coin Çarşısı - Bitcoin ve Altcoin Haberleri ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!