BIST 100 Artıda Açıldı, Sanayi Üretimi Yüzde 2,6 Arttı

KriptoAhmet52
12 dk okuma
Yapay Zekâ ile Özetle

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi 10 Kasım Salı sabahı güne yüzde 0,39 artışla 11.758,85 puandan başladı (CNBC-e, 09.55). Endeks pazartesi günü yüzde 2 yükselerek 11.712,67 puandan kapanmış, böylece 20 Ekim’den bu yana en yüksek kapanışını görmüştü (AA). Pozitif havanın arkasında New York’ta çip hisselerinin öncülük ettiği güçlü toparlanma ve petroldeki gerileme var. Yurt içinde TÜİK, saat 10.00’da eylül ayında sanayi üretiminin yıllık yüzde 2,6 arttığını duyurdu (TÜİK). Günün asıl dış başlığı ise Türkiye saatiyle 16.30’da açıklanacak ABD ekim enflasyonu.

Bu yazıda pazartesi akşamından bu sabaha kadar Türkiye ve dünya piyasalarında öne çıkanları bir araya getirdik. Haftanın ilk gününü dünkü sabah özetimizde ele almıştık; bugün altın ve gümüş ayrı haberlerde işlendiği için burada yalnızca genel tabloya etkileri kadar değiniyoruz.

BIST 100 dünü yüzde 2 yükselişle 20 Ekim’den bu yana en yüksek seviyede kapattı

Pazartesi seansında BIST 100 cuma kapanışına göre 230,06 puan kazandı; toplam işlem hacmi 143,3 milyar lira oldu. Yükselişin lokomotifi bankalardı; banka endeksi yüzde 3,80 primlenirken holdingler yüzde 1,75’lik artışla onları izledi. Sektörler arasında metal ana sanayi yüzde 3,83 ile en çok yükselen, spor endeksi yüzde 1,01 ile en çok gerileyen oldu (AA).

Endeks24’ün hesabına göre günlük artışın yaklaşık yarısını beş hisse getirdi: BİM, Türk Hava Yolları, Aselsan, Akbank ve Ereğli Demir Çelik. Tüpraş ise petroldeki sert düşüşün etkisiyle endeksi aşağı çeken taraftaydı (Endeks24). Bilanço tarafında da destek vardı. BloombergHT’nin aktardığına göre BİM üçüncü çeyrekte 10,4 milyar lira, Pegasus 11,3 milyar lira net kâr açıkladı; iki şirkette de beklenti 8,8 milyar lira civarındaydı (BloombergHT).

Burada dikkat çeken nokta, yükselişin tek bir habere dayanmaması. Dışarıda risk iştahının dönmesi, petrol fiyatının düşmesi ve beklentinin üzerinde gelen şirket kârları aynı güne denk geldi. Geçen perşembe yaşanan sert satışın ardından BIST 100 iki işlem gününde toplamda yaklaşık yüzde 3,3 toparlandı. Bu yine de ekim ortasındaki 12 bin puan üstü seviyelerin altında kalıyor.

GöstergeSeviyeDeğişimKaynak / saat
BIST 100 (9 Kasım kapanış)11.712,67+%2,00 (+230,06 puan)AA, 9 Kasım kapanış
İşlem hacmi (9 Kasım)143,3 milyar TL—AA
Bankacılık / holding (9 Kasım)—+%3,80 / +%1,75AA
BIST 100 (10 Kasım açılış)11.758,85+%0,39 (+46,18 puan)CNBC-e, 09.55
VİOP BIST 30 aralık vadeli (açılış)15.377,00+%0,82CNBC-e, 09.25

Yarı iletken fabrikasının temiz odasında koruyucu giysili teknisyenin silikon pul incelemesi, Wall Street çip rallisi ve BIST 100 için temsili görsel

Wall Street’te çip hisseleri öncülüğünde güçlü gün

New York’ta pazartesi günü üç ana endeks de sert yükseldi. CNBC’nin kapanış verilerine göre Dow Jones 1.104,02 puan, yani yüzde 2,15 artışla 52.389,75’e, S&P 500 yüzde 2,35 artışla 7.549,94’e, Nasdaq Bileşik yüzde 2,74 artışla 25.253,14’e çıktı. S&P 500 için bu, 8 Nisan’dan bu yana en iyi günlük performans oldu (CNBC).

Geçen haftaki satışın merkezinde olan yarı iletken hisseleri bu kez yükselişin başını çekti. AA’nın aktardığına göre AMD yüzde 13,3, Broadcom yüzde 8,8, Micron yüzde 6,3 değer kazandı. Nvidia ise ters yönde ayrıştı: şirket, CEO Jensen Huang’ın yabancı istihbarat faaliyetinin hedefi olduğuna dair haberlerin ardından bağımsız soruşturma başlatacağını duyurdu ve hisse yüzde 4,3 geriledi (AA). Piyasanın genel okuması, geçen haftaki düşüşün yapay zekâ yatırımlarında kalıcı bir kırılmadan çok pozisyon ayarlaması olduğu yönünde (BloombergHT).

Fed cephesinde ton temkinli. Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee hizmet enflasyonunun yeniden yükselmeye başladığını söyledi; Richmond Fed Başkanı Tom Barkin de politikanın yönünün belli olduğunu ama adımların dikkatle atılması gerektiğini vurguladı. New York Fed’in ekim tüketici anketinde ise bir yıl sonrası için enflasyon beklentisi yüzde 3,9’da sabit kaldı (AA).

Avrupa da pazartesiyi artıda bitirdi. Almanya’da DAX yüzde 1,73, İngiltere’de FTSE 100 yüzde 1,02, Fransa’da CAC 40 yüzde 1,16, İtalya’da FTSE MIB yüzde 2,69 yükseldi. İtalya’daki farkı büyük ölçüde UniCredit’in beklentiyi aşan çeyrek sonuçları yarattı (AA).

EndeksKapanış / sonDeğişimKaynak
Dow Jones (9 Kasım)52.389,75+%2,15CNBC
S&P 500 (9 Kasım)7.549,94+%2,35CNBC
Nasdaq Bileşik (9 Kasım)25.253,14+%2,74CNBC
DAX / FTSE 100 / CAC 40 (9 Kasım)—+%1,73 / +%1,02 / +%1,16AA
Nikkei 225 (10 Kasım kapanış)—+%2,9BloombergHT
Kospi (10 Kasım kapanış)—+%4,4BloombergHT
Şanghay / Hang Seng (kapanışa yakın)—+%0,1 / +%0,3AA

Asya’da alım havası, Çin’den güçlü dış ticaret verisi

Teknoloji rallisi bu sabah Asya’ya da taşındı. BloombergHT’ye göre Güney Kore’de Kospi günü yüzde 4,4, Japonya’da Nikkei yüzde 2,9 artışla tamamladı; bölgenin geniş kapsamlı göstergesi MSCI Asya-Pasifik ise yüzde 1,8’lik artışla son üç ayı aşkın dönemin en iyi iki günlük serisini yakalamaya yöneldi (BloombergHT). Çin ve Hong Kong borsaları ise daha sınırlı arttı.

Çin’in ekim dış ticaret verisi yine çarpıcıydı. Ülkenin ihracatı yıllık yüzde 35,2 artışla 412,3 milyar dolara, ithalatı yüzde 41,6 artışla 307 milyar dolara çıktı. Dış ticaret fazlası 105,3 milyar dolara gerilese de yılın ilk 10 ayında 1,04 trilyon dolara ulaştı (AA). İthalattaki artışın önemli kısmı enerji fiyatlarından geliyor: ham petrol ithalatı miktar olarak yüzde 13,3 azalırken parasal değeri yüzde 41 yükseldi. Aynı gün Pekin, ABD’ye yönelik yüzde 24’lük ek tarifenin ertelenmesini iki ay daha uzattığını açıkladı (AA). Bu karar, iki ülke arasındaki ticaret ateşkesinin şimdilik korunduğu anlamına geliyor.

Gün doğumunda geniş bir düzlükte çalışan petrol pompaları, Brent petrolün 92 doların altına inmesi için temsili görsel

Petrol 92 doların altında: Türkiye açısından neden önemli?

Brent petrol pazartesi günü yüzde 5,85 düşüşle varil başına 92,57 dolardan, ABD hafif ham petrolü WTI yüzde 4,38 düşüşle 86,85 dolardan kapandı (CNBC). Bu sabah ocak vadeli Brent yüzde 1,1 daha gerileyerek 91,5 dolara indi (AA). Fiyatları aşağı çeken gelişme Washington’dan geldi: ABD Başkanı Donald Trump, İran’a karşı yeni bir saldırının pek olası olmadığını, ek bir askeri operasyona da ihtiyaç görmediğini açıkladı.

Türkiye için bu tablo sadece akaryakıt pompasıyla sınırlı değil. Enerjinin büyük kısmını ithal eden bir ekonomide petroldeki her düşüş cari dengeye ve enflasyon beklentilerine dolaylı olarak yansıyor. TÜİK verisine göre ekim ayında yıllık tüketici enflasyonu yüzde 29,77 olmuştu (TÜİK). Merkez Bankası da 22 Ekim’deki toplantısında politika faizini yüzde 36’ya indirirken yüksek enerji fiyatlarını enflasyon görünümü için risk olarak saymıştı. Fiyatların bu seviyelerde kalması o risk başlığını hafifletebilir; ancak geçen hafta da görüldüğü gibi bölgedeki diplomasi trafiği tersine dönerse petrol hızla yukarı çıkabiliyor.

Cari denge tarafında takvim de yakın. AA Finans anketine katılan 14 ekonomist, Merkez Bankası’nın 13 Kasım Cuma günü açıklayacağı eylül verisinde 2 milyar 393,8 milyon dolar cari fazla bekliyor. Yıl geneli için ortalama tahmin 45,3 milyar dolar açık (AA).

Dolar/TL 50,23 civarında, euro/TL 56,40’ta

Kur tarafında sabah, BIST 100’deki hareketliliğe kıyasla sakin geçiyor. Dolar/TL pazartesiyi 50,1797’den kapattı, bu sabah bankalararası piyasanın açılışında yüzde 0,1 artışla 50,2306’dan işlem gördü (AA). Saat 10.00 civarında doviz.com verisine göre dolar 50,2330, euro 56,3977 lira seviyesindeydi. Dolar geçen cuma serbest piyasada 50,16, pazartesi sabahı 50,18 civarındaydı (KCC, 9 Kasım); yani kur birkaç gündür dar bir bantta, küçük adımlarla yukarı gidiyor. Dolar endeksinin yatay kalması da dışarıdan ek bir baskı gelmediğini gösteriyor.

GöstergeSeviyeDeğişimKaynak / saat
Dolar/TL (bankalararası açılış)50,2306+%0,1AA, 10 Kasım sabah
Dolar/TL50,2330+%0,11doviz.com, ~10.00
Euro/TL56,3977+%0,02doviz.com, ~10.00
TCMB gösterge USD (döviz satış, 9 Kasım)50,1780—TCMB kur bülteni
ABD 10 yıllık tahvil faizi%4,87yatayAA, sabah
Dolar endeksi (DXY)101,6yatayAA, sabah
Brent (ocak vadeli)91,5 $−%1,1AA, sabah
Altın ons4.114 $−%0,6AA, sabah

ABD’de bir süpermarkette alışveriş arabasıyla manav reyonunda ilerleyen müşteri, ABD enflasyon verisi öncesi temsili görsel

Sanayi üretimi eylülde yıllık yüzde 2,6 arttı; gözler ABD enflasyonunda

Sabahın yurt içi verisi geldi. TÜİK’in 10 Kasım tarihli bültenine göre sanayi üretimi eylül ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 2,6 arttı (TÜİK). Bu rakam, son aylardaki zayıf görünümden belirgin bir ayrışma anlamına geliyor. TÜİK verilerini derleyen Finansmetre’ye göre takvim etkisinden arındırılmış yıllık değişim mayıs, haziran, temmuz ve ağustos aylarında eksideydi; ağustosta yüzde 1,9 düşüş vardı (Finansmetre / TÜİK). Yani eylül, nisandan bu yana ilk yıllık artış ayı olarak öne çıkıyor. Aylık değişim ve alt sektör ayrıntıları bültenin tamamı incelendikçe netleşecek; tek aylık bir artışı kalıcı bir dönüş olarak okumak için henüz erken. Aynı saatte açıklanan inşaat maliyet endeksi ise eylülde yıllık yüzde 30,80 yükseldi (TÜİK).

Asıl küresel başlık 16.30’daki ABD ekim enflasyonu. Reuters anketine katılan ekonomistler manşet TÜFE’de aylık yüzde 0,3, çekirdek TÜFE’de yüzde 0,2 artış bekliyor (Reuters / AsiaOne). Geçen cuma beklentinin çok üzerinde gelen istihdam verisinin ardından piyasa, Fed’in aralıkta faiz artırma ihtimalini yüzde 80’in üzerinde fiyatlıyor (MUFG). Beklentiden düşük bir enflasyon rakamı bu fiyatlamayı sorgulatabilir; yüksek bir rakam ise artırım beklentisini sağlamlaştırabilir. Her iki durumda da dolar, tahvil faizleri ve gelişmekte olan ülke varlıkları üzerinden BIST 100’e yansıma ihtimali var. Altın tarafındaki etkileri bugünkü altın haberimizde ayrıca ele aldık.

BIST 100 için kısa değerlendirme

BIST 100 iki gündür dış piyasalardaki toparlanmayla birlikte hareket ediyor ve sabah açılışı bu eğilimin ilk saatlerde sürdüğünü gösteriyor. Eylül sanayi üretimindeki artış iç tarafta olumlu bir veri olarak kayda geçti, ancak günün ikinci yarısında belirleyici olacak dış veri henüz gelmedi. BIST 100 içinde bankacılık endeksinin dünkü yüzde 3,8’lik çıkışı, faiz beklentilerine duyarlılığın yüksek olduğunu hatırlatıyor; ABD enflasyonu ve ardından cuma günkü cari denge verisi bu duyarlılığı yeniden test edecek. Petroldeki düşüş Türkiye açısından olumlu bir arka plan sunsa da jeopolitik başlıklara bağlı olduğu için kalıcı kabul etmek için erken.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı yalnızca haber ve bilgilendirme amacı taşır.

📚 Yazarın Kitapları

Bilge Yatırımcı kitap kapağı - Ahmet Sinka

Bilge Yatırımcı

Piyasa analizi, portföy yönetimi ve risk değerlendirmesi için pratik bir rehber.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN ALALMANCA SATIN AL

Geleceğine Yatırım kitap kapağı - Ahmet Sinka

Geleceğine Yatırım

Teknoloji ve geleceğin trendlerine odaklanan stratejik yatırım fikirleri.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN AL

Yasal Uyarı: Bu yazıda yer alan bilgi, yorum ve değerlendirmeler yalnızca bilgilendirme amacıyla paylaşılmaktadır. Hiçbir şekilde yatırım tavsiyesi niteliğinde değildir. Finansal piyasalarda yapacağınız işlemler kişisel sorumluluğunuzdadır.
Bu Makaleyi Paylaş
TarafındanKriptoAhmet52
Takip:
KriptoAhmet52 Kimdir? 📌 1989 yılından bu yana geleneksel borsalarda aktif yatırımcı olan KriptoAhmet52, 2012 yılından itibaren kripto para piyasalarına ilgi duymaya başladı. Finansal piyasalardaki derin bilgi birikimi ve deneyimi sayesinde, yatırım stratejileri, teknik analizler ve piyasa trendleri konusunda kapsamlı içerikler üretmektedir.💡 Uzmanlık Alanları:Kripto para piyasaları ve blockchain teknolojileri Bitcoin ve altcoin analizleri Teknik analiz, grafik okuma ve trend tahminleri Borsa ve yatırım psikolojisi 📚 Yayınlanmış Kitaplar:Bilge Yatırımcı (Zenginliğe Giden Yol) – Türkçe, Almanca, İngilizce (2023) Geleceğine Yatırım (Parayı Nasıl Bulurum?) – Türkçe, Almanca, İngilizce (2023) 🚀 Bu kitaplar, finansal bağımsızlık, yatırım stratejileri ve kripto para dünyasına giriş yapmak isteyenler için rehber niteliğindedir. Daha fazla bilgi için Kobo Kitapları ziyaret edebilirsiniz!🎙️ Medya & Yayınlar: KriptoAhmet52, kripto dünyasındaki en güncel gelişmeleri takip ederek yatırımcılara rehber niteliğinde analizler sunmaktadır. Deneyimlerini, piyasa öngörülerini ve derin analizlerini Kripto Coin Çarşısı platformunda paylaşarak geniş bir okuyucu kitlesine ulaşmaktadır.📌 Kripto paralara dair güvenilir bilgiye ulaşmak için KriptoAhmet52’yi takip edin! 🚀
Yorum yapılmamış

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir