Milyonların Baktığı Kripto Fiyat Sitesi Hangi Ağın Eline Geçti?

KriptoAhmet52
12 dk okuma
Yapay Zekâ ile Özetle

Kripto para piyasasını az çok takip eden herkesin tarayıcısında ya da telefonunda büyük ihtimalle bir fiyat takip sitesi açık durur. Bugün bu sitelerin en bilinenlerinden birinin sahipliği değişti. On iki yıldır kurucularının yönettiği platformun çoğunluk payı ne bir borsaya ne de bir yatırım fonuna geçti; hisseyi büyük bir blokzincir ağının gelişimini destekleyen vakıf aldı. Ödenen bedel açıklanmadı, hissenin tam oranı da. Bana kalırsa haberin ağırlığı zaten rakamlarda değil, kimin neyi satın aldığında.

Neden mi? Çünkü bu siteler kripto dünyasının ortak skor tabelası gibi çalışıyor. Bir tokenin piyasa değeri, hangi borsada ne kadar hacim gördüğü, yeni çıkan bir coinin ilk fiyatı… Yatırımcıların, cüzdan uygulamalarının, hatta haber sitelerinin kullandığı rakamların önemli bir kısmı bu kaynaklardan geliyor. Tabelayı tutan elin sahadaki takımlardan birine yakın olması da doğal olarak bazı soruları beraberinde getiriyor.

Kripto fiyat siteleri perde arkasında ne yapıyor?

Dışarıdan bakınca basit bir liste görüyoruz: isim, fiyat, yüzdelik değişim. Arka planda ise yüzlerce merkezi borsadan ve sayısız merkeziyetsiz işlem havuzundan kesintisiz veri toplanıyor. Şişirilmiş hacimler ayıklanmaya çalışılıyor, aynı tokenin farklı piyasalardaki fiyatı tek bir ortalamaya indiriliyor. Hangi borsanın verisine ne kadar güvenileceği, hangi projenin listeye gireceği, “trend” bölümünde neyin öne çıkacağı gibi kararlar da bu işin sessiz ama belirleyici parçası.

Üstelik bu veriler yalnızca siteyi ziyaret edenlere ulaşmıyor. Programlama arayüzü, yani API üzerinden cüzdanlara, portföy uygulamalarına, vergi yazılımlarına ve medya kuruluşlarına akıyor. Siteye hiç girmemiş biri bile telefonundaki uygulamada gördüğü fiyatı farkında olmadan bu kaynaktan alıyor olabilir. Bugün el değiştiren platform da tam olarak böyle bir altyapı.

Sektör bu filmi daha önce bir kez izledi. 2020 baharında dünyanın en büyük kripto borsası, sektörün en çok ziyaret edilen veri sitesini satın almıştı. “Bir borsa, kendi rakiplerini de sıralayan listeyi tarafsız tutabilir mi?” sorusu o günden beri zaman zaman yeniden açılıyor. Bu kez alıcı bir borsa değil, ama yine oyunun doğrudan içindeki bir taraf.

Gece vardiyasında birden fazla ekranda kripto piyasa verilerini izleyen veri ekibi çalışanı, kripto fiyat verisi altyapısı, temsili görsel

Rakamlarla platform: 18 milyon kayıtlı kullanıcı

Alıcı tarafın paylaştığı rakamlara göre platformun ürünleri toplamda 18 milyon kayıtlı kullanıcıya ulaşıyor ve ayda 50 milyonun üzerinde oturum görüyor. Sitede 2 binden fazla borsadaki 50 milyonu aşkın kripto varlığın verisi takip ediliyor, API tarafında ise 180 bin uygulama ve şirkete veri sağlanıyor. Bu rakamlar farklı şeyleri ölçtüğü için toplanıp tek bir “kitle” sayısına dönüştürülmemeli. Varlık sayısının bu kadar yüksek çıkması da büyük ihtimalle merkeziyetsiz borsalarda her gün yüzlerce yeni token açılmasından kaynaklanıyor; listedeki varlıkların çok küçük bir kısmı herkesin bildiği projeler.

Satışın tamamen sürpriz olduğunu da söyleyemeyiz. Bu yılın ocak ayında şirketin yaklaşık 500 milyon dolarlık değerlemeyle alıcı aradığı, bunun için ABD’li yatırım bankası Moelis ile çalıştığı haberleri çıkmış; şirketin CEO’su da DL News’in aktardığına göre “stratejik fırsatları” değerlendirdiklerini doğrulamıştı. Bugünkü anlaşmanın o süreçten doğup doğmadığı söylenmedi. Bu yüzden 500 milyon doları ödenen bedel gibi okumamak gerekiyor; elimizde bu konuda doğrulanmış bir rakam yok.

Satın alan kim, el değiştiren site hangisi?

Artık perdeyi aralayabiliriz. Çoğunluk payı el değiştiren platform CoinGecko, hisseyi alan ise Solana ağının gelişimini destekleyen İsviçre merkezli, kâr amacı gütmeyen Solana Foundation. Duyuru 17 Kasım’da, Londra’daki Breakpoint 2026 konferansının kapanış gününde geldi.

İki tarafın açıklamaları arasındaki ton farkı dikkatimi çekti. CoinGecko kendi blogunda ve X hesabında, vakfın desteğiyle “yeni bir büyüme dönemine” girdiğini anlatıyor; metinde “çoğunluk” kelimesi hiç geçmiyor. Kontrolün el değiştirdiği bilgisini Solana Foundation’ın baş ürün sorumlusu (CPO) Vibhu Norby verdi. Norby, Türkiye saatiyle 12.11’de X’te paylaştığı mesajda vakfın artık CoinGecko’nun çoğunluk hissedarı olduğunu duyurdu. Decrypt’e konuşan bir vakıf temsilcisi de çoğunluk hissesinin alındığını teyit etti. Satış bedeli ve payın yüzdesi ise açıklanmadı; CoinDesk ile Cointelegraph da taraflara sorularını iletip yanıt alamadıklarını belirtti.

Şirket 2014’te Malezya’da Bobby Ong ve TM Lee tarafından kuruldu ve bugüne kadar kurucularının yönetiminde bağımsız olarak büyüdü. Ocak ayında satış seçeneklerini değerlendirdiklerini doğrulayan isim de CEO Bobby Ong’du. Ong, X’teki paylaşıma verdiği yanıtta “Solana ailesine” katılmaktan heyecan duyduğunu yazdı.

Fiyat sitesinden alım satım ekranına

Anlaşmanın asıl yönünü işlem tarafı gösteriyor. Vakıf, kullanıcıların ileride CoinGecko.com’da, merkeziyetsiz borsa verilerini izleyen GeckoTerminal’de ve mobil uygulamada Solana altyapısıyla çalışan alım satım özelliklerine kavuşacağını söylüyor. Norby de paylaşımında platform içinde işlem ve DeFi deneyimlerinden, hisse senetleri ile tokenleştirilmiş gerçek dünya varlıklarının (RWA) kapsamının genişletilmesinden söz etti.

CoinGecko ise daha temkinli bir dil kullanıyor. Şirket önceliklerini üç başlıkta topluyor: zincir üstü varlıklar, RWA ve türev ürünlerde kapsamı büyüten bir veri ve API altyapısı; piyasa analizi ile keşif araçları; bir de araştırmayı işleme bağlayacak yeni özellikler. Son madde için kullanılan ifade “keşfediyoruz”. Yani işlem özelliği şimdilik bir niyet. Ne zaman geleceği, hangi ülkelerde sunulacağı ya da hangi borsa, toplayıcı veya cüzdan üzerinden çalışacağı belli değil.

Bence burada bir iş modeli değişikliği görüyoruz. Fiyat siteleri yıllarca reklam, sponsorlu içerik ve ücretli API ile para kazandı. Kullanıcının zaten araştırma yaptığı ekrana bir “al” düğmesi koymak, bu trafiği doğrudan işlem hacmine çevirmek anlamına geliyor. Solana açısından ise milyonlarca kişinin her gün uğradığı bir kapı demek. Bir ağın yeni kullanıcıya ulaşması için bundan kısa bir yol pek yok. Ekosistemin son günlerdeki diğer hamlelerini merak edenler, bankaların ağ tercihini konu aldığımız 17 Kasım Kripto Kulisleri yazısına göz atabilir; ağı ilk kez tanıyacaklar için de Solana (SOL) nedir rehberimiz iyi bir başlangıç olur.

Kuala Lumpur’da akşam bir kafede telefonundan kripto mum grafiğini takip eden kullanıcı, kripto fiyat sitesi, temsili görsel

Kripto verisinin tarafsızlığı ne olacak?

En çok konuşulacak başlık bu olacak. CoinGecko, yöntemlerini şeffaf ve herkese açık tutacağını, kendi geliştirdiği teknolojiyi kullanmaya devam edeceğini ve web sitesi, uygulama ile API’nin her zamanki gibi çalışacağını özellikle vurguluyor. Kurucu ortak ve başkan TM Lee de doğru veri taahhüdünün değişmediğini söylüyor. Vakfın X’teki duyurusunda da platformun bağımsız ve kapsamlı veri sunmayı sürdüreceği yazıyor.

Yine de bazı sorular kendiliğinden doğuyor. Solana ile Ethereum, BNB Chain ve diğer ağlar arasındaki rekabet düşünüldüğünde sıralamalar, “trend” listeleri, yeni token sayfaları ve merkeziyetsiz borsa havuzlarının gösterilme biçimi eskisinden çok daha dikkatli izlenecektir. Altını çizeyim: Şu an verinin taraflı sunulacağına dair hiçbir somut işaret yok. Bu bir suçlama değil, sahiplik yapısının doğal sonucu olan bir güven sınavı. Yayımlanan yöntemlerin gerçekten erişilebilir kalması ve olası değişikliklerin önceden duyurulması, bu sınavın en somut ölçüsü olabilir.

Benzer bir sınavı CoinMarketCap de verdi. Binance, 2 Nisan 2020’de bu veri sitesini satın aldığını duyurmuştu; anlaşma 31 Mart’ta tamamlanmıştı. Bedel resmî olarak açıklanmadı, The Block ise nakit ve hisse opsiyonlarıyla birlikte yaklaşık 400 milyon dolarlık bir rakamdan söz etmişti. Binance’in o dönemki CEO’su Changpeng Zhao, sitenin bir holding yapısı altında Binance’ten bağımsız kalacağını söylemişti. Buna rağmen daha ilk günlerde rakip borsaların bazı yöneticileri, hem borsa işletip hem kendi tokenine sahip olan bir şirketin elindeki sıralamalara nasıl güvenileceğini sorgulamıştı. Kripto kullanıcılarının aynı dikkati bu kez CoinGecko’ya yöneltmesi şaşırtıcı olmaz. Farkı şu: Alıcı bu kez bir borsa değil, bir ağın vakfı ve vakfın açıkça dile getirdiği hedef, işlemleri o ağa taşımak.

Haber, piyasanın hangi ruh hâline denk geldi?

Duyuru, gergin bir haftanın ortasına düştü. Bitcoin hafta sonu 62 bin dolar civarına kadar gerileyerek son ayların en düşük seviyesini gördü. CoinGlass verisine göre cumartesi ile pazar arasındaki 24 saatlik dilimde kripto piyasasında yaklaşık 2,02 milyar dolarlık pozisyon zorla kapatıldı ve bunun 1,68 milyar doları yükseliş yönlü pozisyonlardı. Binance spot verisine göre bugün TSİ 18.40’ta BTC 64.670 dolardan işlem görüyordu; son 24 saatteki değişim yüzde 0,7 artı, gün içi aralık 64.080 ile 65.535 dolar arasıydı. Aynı saatte SOL 72,80 dolardaydı ve 24 saatte yaklaşık yüzde 3,7 yükselmişti. Bu artışı tek başına satın alma haberine bağlamak zor; Breakpoint haftasında ağ cephesinden başka duyurular da geldi ve genel piyasa da toparlanma arıyor. Son haftalardaki düşüşün arka planını kripto paralar neden çöküyor yazımızda ayrıntılı ele almıştık.

ABD tarafında hava pek parlak değil. Yahoo Finance verisine göre TSİ 18.40 itibarıyla Dow Jones yüzde 1,05 düşüşle 51.065, S&P 500 yüzde 0,93 kayıpla 7.348, Nasdaq Bileşik ise yüzde 1,16 gerileyerek 24.226 puandaydı. Gözler, piyasa kapandıktan sonra bilanço açıklayacak Nvidia’da; hisse aynı saatlerde yüzde 2,9 civarında ekside seyrediyordu. Aynı hafta Solana ekosistemiyle yakın bağıyla bilinen Backpack de 16 Kasım’da ABD Emtia Vadeli İşlem Ticareti Komisyonu’ndan (CFTC) tescilli vadeli işlem borsası (DCM) statüsü aldı; ancak işlemler henüz başlamadı. İki gelişme birbirinden bağımsız, yine de ekosistemin kullanıcıya daha yakın olmak için alan açmaya çalıştığı resme uyuyor.

Benim önümüzdeki aylarda en çok merak edeceğim şey, işlem özelliğinin hangi yapıyla ve hangi ülkelerde açılacağı olacak. Bunun yanında CoinGecko’nun yöntem sayfalarında bir değişiklik olup olmayacağına ve rakip ağların ya da borsaların bu veri sağlayıcıyla ilişkilerini aynı şekilde sürdürüp sürdürmeyeceğine bakacağım. Bu soruların cevabı, bir fiyat sitesinin satın alınmasının yalnızca şirket haberi olarak mı kalacağını, yoksa kripto verisinin nasıl üretilip dağıtıldığını değiştiren bir dönemeç mi olacağını gösterecek.

Kaynaklar

Yatırım tavsiyesi değildir. Bu yazı yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlandı. Kripto varlıklar yüksek oynaklık taşır; karar vermeden önce kendi araştırmanızı yapın ve kaybetmeyi göze alamayacağınız parayla işlem yapmayın.

📚 Yazarın Kitapları

Bilge Yatırımcı kitap kapağı - Ahmet Sinka

Bilge Yatırımcı

Piyasa analizi, portföy yönetimi ve risk değerlendirmesi için pratik bir rehber.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN ALALMANCA SATIN AL

Geleceğine Yatırım kitap kapağı - Ahmet Sinka

Geleceğine Yatırım

Teknoloji ve geleceğin trendlerine odaklanan stratejik yatırım fikirleri.

TÜRKÇE SATIN ALİNGİLİZCE SATIN AL

Yasal Uyarı: Bu yazıda yer alan bilgi, yorum ve değerlendirmeler yalnızca bilgilendirme amacıyla paylaşılmaktadır. Hiçbir şekilde yatırım tavsiyesi niteliğinde değildir. Finansal piyasalarda yapacağınız işlemler kişisel sorumluluğunuzdadır.
Bu Makaleyi Paylaş
TarafındanKriptoAhmet52
Takip:
KriptoAhmet52 Kimdir? 📌 1989 yılından bu yana geleneksel borsalarda aktif yatırımcı olan KriptoAhmet52, 2012 yılından itibaren kripto para piyasalarına ilgi duymaya başladı. Finansal piyasalardaki derin bilgi birikimi ve deneyimi sayesinde, yatırım stratejileri, teknik analizler ve piyasa trendleri konusunda kapsamlı içerikler üretmektedir.💡 Uzmanlık Alanları:Kripto para piyasaları ve blockchain teknolojileri Bitcoin ve altcoin analizleri Teknik analiz, grafik okuma ve trend tahminleri Borsa ve yatırım psikolojisi 📚 Yayınlanmış Kitaplar:Bilge Yatırımcı (Zenginliğe Giden Yol) – Türkçe, Almanca, İngilizce (2023) Geleceğine Yatırım (Parayı Nasıl Bulurum?) – Türkçe, Almanca, İngilizce (2023) 🚀 Bu kitaplar, finansal bağımsızlık, yatırım stratejileri ve kripto para dünyasına giriş yapmak isteyenler için rehber niteliğindedir. Daha fazla bilgi için Kobo Kitapları ziyaret edebilirsiniz!🎙️ Medya & Yayınlar: KriptoAhmet52, kripto dünyasındaki en güncel gelişmeleri takip ederek yatırımcılara rehber niteliğinde analizler sunmaktadır. Deneyimlerini, piyasa öngörülerini ve derin analizlerini Kripto Coin Çarşısı platformunda paylaşarak geniş bir okuyucu kitlesine ulaşmaktadır.📌 Kripto paralara dair güvenilir bilgiye ulaşmak için KriptoAhmet52’yi takip edin! 🚀
Yorum yapılmamış

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir